Wapń

W organizmie dorosłego człowieka jest około 1200g wapnia, z czego 99% występuje w kościach, a tylko 1% w innych tkankach oraz płynach ustrojowych. Wapń wchodzi w skład kości i zębów. Jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego i mięśniowego oraz normalnej czynności serca. Uczestniczy on w utrzymaniu równowagi kwasowo-zasadowej w organizmie oraz w krzepnięciu krwi. Wapń zmniejsza przepuszczalność błon komórkowych, ma działanie przeciwzapalne i przeciwalergiczne. Potrzebny jest także do aktywacji wielu reakcji enzymatycznych, np. uaktywnia ATP, lipazy i inne.

Objawy niedoboru i nadmiaru
Niedobory wapnia oraz witaminy D w pożywieniu prowadzą do obniżenia stężenia wapnia we krwi. Dochodzi wtedy do tężyczki, która objawia się mrowieniem warg, języka, palców, nóg, uogólnionym bólem mięśni oraz kurczami mięśni twarzy, rąk i stóp. Niedobór wapnia u dzieci prowadzi do krzywicy polegającej na nieprawidłowym uwapnieniu rosnących kości. Niedobór u osób dorosłych prowadzi do osteomalacji (demineralizacji kości), co prowadzi do deformacji kości. Osteoporaza rozwija się na skutek starzenia się organizmu i polega na utracie masy kostnej (zarówno składników mineralnych, jak i białkowych), co sprzyja złamaniom kości.

Nadmierna ilość wapnia w organizmie nazywana jest hiperkalce-mią. Podczas stosowania prawidłowej diety nigdy nie dochodzi do takiego stanu. Do hiperkalcemii może dojść na skutek podawania nadmiernych ilości witaminy D małym dzieciom, a u osób dorosłych po przyjmowaniu wapnia w dawkach powyżej 3-4g dziennie. Objawem nadmiaru wapnia w organizmie jest jadłowstręt, nudności, wymioty, zaparcia, zwapnienia w nerkach.